Những lưu ý quan trọng trong giai đoạn làm móng nhà
Th7
Móng là bộ phận chịu toàn bộ tải trọng của công trình và truyền xuống nền đất. Một sai sót trong giai đoạn này có thể khiến nhà bị lún, nứt tường, nghiêng hoặc phát sinh chi phí sửa chữa rất lớn. Vì vậy, gia chủ cần đặc biệt chú ý những vấn đề sau:
1. Khảo sát nền đất trước khi thi công
Không nên chỉ nhìn mặt đất rồi quyết định loại móng. Cần đánh giá nền đất cứng hay yếu, có từng san lấp, ao hồ, ruộng hoặc khu vực ngập nước hay không. Với nhà nhiều tầng hoặc nền đất yếu, nên khảo sát địa chất để có cơ sở lựa chọn móng đơn, móng băng, móng bè hay móng cọc.
2. Thi công đúng hồ sơ thiết kế kết cấu
Kích thước móng, chiều sâu đào móng, số lượng thép, đường kính thép và cấp phối bê tông phải đúng bản vẽ kỹ thuật. Không nên tự ý giảm thép, thu nhỏ móng hoặc thay đổi loại móng để tiết kiệm chi phí khi chưa có ý kiến của kỹ sư kết cấu.
3. Xác định chính xác tim móng và cao độ
Trước khi đào móng phải định vị đúng ranh đất, tim cột, tim móng và cao độ nền hoàn thiện. Sai tim móng có thể khiến cột bị lệch, tường xây không thẳng hoặc công trình lấn sang đất bên cạnh.
Gia chủ cũng cần kiểm tra kỹ khoảng lùi, chỉ giới xây dựng và vị trí hệ thống thoát nước trước khi thi công.
4. Kiểm tra đáy móng sau khi đào
Đáy móng phải đạt đúng độ sâu thiết kế, bằng phẳng, không có đất bùn, nước đọng hoặc lớp đất bị xáo trộn. Nếu gặp nền đất yếu, hố móng bị sạt hoặc xuất hiện mạch nước, cần báo ngay cho kỹ sư để có phương án xử lý, không nên tự ý đổ đá hay bê tông che lấp.
5. Chú ý công trình nhà liền kề
Khi đào móng sát nhà hàng xóm, cần khảo sát hiện trạng và chụp ảnh các vết nứt có sẵn. Quá trình đào phải có biện pháp chống sạt, chống lún và gia cố phù hợp, đặc biệt với nhà cũ hoặc nhà có móng nông.
Không nên đào toàn bộ móng sát nhà bên cạnh cùng lúc nếu chưa có phương án bảo vệ an toàn.
6. Kiểm tra lớp bê tông lót
Bê tông lót giúp tạo bề mặt sạch, ổn định để đặt cốt thép và hạn chế thép tiếp xúc trực tiếp với đất. Lớp lót cần được thi công đúng chiều dày, đúng cao độ và đủ rộng theo bản vẽ.
7. Kiểm tra kỹ cốt thép móng
Trước khi đổ bê tông, cần kiểm tra:
- Đúng chủng loại và đường kính thép.
- Đúng số lượng, khoảng cách và vị trí.
- Các mối nối, chiều dài neo thép đạt yêu cầu.
- Thép sạch, không dính bùn đất hoặc gỉ bong tróc.
- Có con kê để bảo đảm lớp bê tông bảo vệ.
- Thép chờ cột được đặt đúng tim và giữ chắc chắn.
Không nên dùng gạch vỡ, gỗ hoặc vật liệu dễ mục để kê thép.
8. Chuẩn bị đường điện, nước và chống mối
Các đường ống xuyên móng, ống cấp thoát nước, bể phốt, hố ga và hệ thống tiếp địa cần được xác định trước. Nếu bỏ sót, sau này phải đục móng hoặc đà kiềng, có thể ảnh hưởng đến kết cấu.
Gia chủ cũng nên xử lý chống mối nền móng trước khi san lấp theo đúng quy trình và sử dụng đơn vị có chuyên môn.
9. Giám sát kỹ quá trình đổ bê tông
Bê tông móng phải đúng mác thiết kế, được đổ liên tục và đầm kỹ để tránh rỗ, tổ ong hoặc phân tầng. Không nên tự ý thêm quá nhiều nước vào bê tông vì sẽ làm giảm cường độ.
Nếu dùng bê tông tươi, cần kiểm tra phiếu giao hàng, thời gian xuất trạm và lấy mẫu kiểm tra khi cần thiết. Trong lúc đổ, phải tránh làm xê dịch thép chờ cột, cốp pha và hệ thống đường ống đã đặt sẵn.
10. Bảo dưỡng bê tông đúng thời gian
Sau khi đổ, bê tông cần được che chắn và giữ ẩm thường xuyên. Không nên để bê tông bị khô quá nhanh dưới trời nắng hoặc bị nước mưa làm xói bề mặt khi chưa đủ cứng.
Bê tông chưa đạt cường độ thì không nên chất vật liệu nặng, xây tường hoặc tháo cốp pha quá sớm.
11. Chống thấm phần móng và cổ móng
Những vị trí tiếp xúc với đất, cổ móng, chân tường, bể nước, bể phốt và khu vực thường xuyên ẩm cần có biện pháp chống thấm phù hợp. Làm tốt từ đầu sẽ hạn chế tình trạng tường bị thấm chân, bong sơn hoặc ẩm mốc sau khi sử dụng.
12. San lấp và đầm nền từng lớp
Đất hoặc cát san lấp phải được thực hiện từng lớp mỏng và đầm chặt. Không nên đổ đầy một lần rồi chỉ đầm trên bề mặt, vì phần đất bên dưới có thể tiếp tục lún sau khi lát nền.
Đồng thời, cần kiểm tra kỹ hệ thống thoát nước, bể phốt và đường ống trước khi lấp đất để tránh phải đào lên sửa lại.
13. Không thay đổi thiết kế tùy tiện
Trong quá trình đào móng, nếu phát hiện nền đất khác với dự kiến, vị trí cột vướng đường ống hoặc kích thước thực tế không phù hợp, cần trao đổi với kiến trúc sư và kỹ sư kết cấu. Tuyệt đối không để đội thợ tự ý cắt thép, dời cột, thu nhỏ móng hoặc thay đổi cao độ.
14. Nghiệm thu trước khi chuyển sang công đoạn tiếp theo
Gia chủ nên nghiệm thu theo từng bước: đáy móng, bê tông lót, cốt thép, cốp pha, bê tông móng, cổ cột, đà kiềng và san lấp nền. Nên chụp ảnh, quay video các vị trí thép, đường ống và kết cấu trước khi đổ bê tông hoặc lấp đất để thuận tiện kiểm tra về sau.
Làm móng không phải là giai đoạn nên tiết kiệm bằng cách giảm vật tư hoặc bỏ qua giám sát. Một bộ móng được khảo sát, thiết kế và thi công đúng kỹ thuật sẽ giúp ngôi nhà ổn định, bền vững và hạn chế tối đa các sự cố lún nứt trong quá trình sử dụng.
